Wednesday, December 7, 2016

Tuyên truyền đen

“Đồng Bào Miền Nam Chúng Tao Vô Cùng Vui Mừng vì 10 Con Chó Bắc Kỳ Bị Tàu Khựa Giết Chết Tươi (…). Nhân Dân Miền Nam Chúng Tôi Vô Cùng Biết Ơn Trung Quốc Đã Giết Chết 10 Con Chó Bắc Kỳ. Chúng Tôi Đéo Thương Xót Gì Lũ Chó Đẻ Bắc Kỳ Cả. Xin Quân Đội Trung Quốc Hãy Giết Càng Nhiều Bắc Kỳ Chó Càng Tốt. Chừng Nào Bắc Kỳ Chó Còn Sống Thì Miền Nam Chúng Tôi Còn Mất Tự Do và Làm Nô Lệ Cho Lũ Chó Đẻ Bắc Kỳ Ăn Bám…”.

Đây là một trong số hàng trăm comment trên mạng xã hội, của một lực lượng facebooker giấu mặt, mà đặc điểm chung là luôn căm ghét và kêu gọi tiêu diệt người miền Bắc.

Vấn đề là, tôi đã theo dõi một facebooker có comment như thế, và nhận ra anh ta.

Tôi đã nhìn thấy anh ta ở đâu đó trong một vài cuộc biểu tình chống Trung Quốc. Anh ta mặc sắc phục xanh lá cây (không rõ của lực lượng nào, đơn vị nào), đeo băng đỏ.

Facebook của anh ta tràn ngập hình các cô gái mặc đồ lót, hở ngực lấp ló hoặc đang chun môi nhìn webcam. Các bạn facebook của anh ta có những cái tên thật kêu “Gái xinh”, “Em xinh em kiêu”, “Chào em cô gái tươi hồng”, “Bướm đêm em ở đâu”…

Có lẽ do sơ suất, anh ta đăng cả ảnh anh ta mặc sắc phục, rồi ảnh chụp chung với các bạn ở Học viện An ninh lên facebook. Phía dưới là các comment í ới hưởng ứng. Quả là sơ suất, vì một khi đã làm nhiệm vụ spam khắp nơi những comment kêu gọi “tiêu diệt Bắc Kỳ chó” kia, thì không nên làm lộ thân phận trên facebook như thế.

* * *

Những comment nguyền rủa, hô hào “giết Bắc Kỳ chó”, “địt mẹ Bắc Kỳ chó”… luôn có một nội dung y hệt nhau, cách viết giống nhau, lỗi chính tả giống nhau như hệt, đặc biệt lạm dụng dấu ba chấm và viết hoa. Chúng thường được tung ra theo đợt, nhất là khi có những sự kiện dễ tạo suy nghĩ về vùng miền, ví dụ như nhà báo Huy Đức ra sách Bên Thắng Cuộc, hay máy bay Casa 212 rơi và một số quân nhân miền Bắc thiệt mạng. Chúng thường đến từ các facebook rất lạ, trông không giống của người bình thường, có facebook còn trắng tinh vì mới được lập. Trông như các trang vô chủ vậy, nhưng chúng lại hay comment bằng hình cờ vàng, hình Hồ Chí Minh liếm đ. Mao Trạch Đông…

Và chúng rất đông đảo. Đông nhưng lại đăng tải nội dung giống hệt nhau. Cứ cho là có những người quá khích, căm thù dân Bắc, thích cờ vàng và thích Hồ Chí Minh xxx Mao Trạch Đông, nhưng số người đó không thể đông và thống nhất đến thế được. Thêm nữa, tôi tin chắc rằng ngay cả những người Việt hải ngoại cực đoan nhất cũng không bao giờ nghĩ đến việc spam mạng xã hội bằng các comment với nội dung kích động bạo lực trắng trợn như vậy, họ tinh tế, khôn ngoan hơn thế nhiều. Nếu có ai đó làm thì cũng chỉ một mình người đó thôi, không thể vận động được đến… 2 người cùng làm việc ấy.

Sự đồng loạt, thống nhất cao độ đó chứng tỏ chúng rất có tổ chức. Ai mà có thể tổ chức chúng lại, ai mà giỏi thế?

Trò bôi nhọ và chia rẽ rẻ tiền
nhưng có vẻ vẫn hiệu quả.
Ngoài các comment chửi bới dân miền Bắc, chúng cũng rất tích cực nguyền rủa Công giáo. Chúng đăng ảnh các linh mục Nguyễn Thái Hợp, Lê Ngọc Thanh… rồi ghi thêm vào đó các dòng chữ “Ta Là Chó Đây”. Một người bình thường với tư duy bình thường, ngay cả nếu không theo đạo Thiên Chúa, chẳng có lý do gì để thù ghét Công giáo làm vậy. Người theo đạo thì lại càng không thể.

Chúng là ai? Đến đây thì tôi nghĩ là ta đoán được rồi.

Chúng là dư luận viên, là một bộ phận nào đó trong hàng nghìn đơn vị, hàng nghìn bộ phận của Bộ Công an, không loại trừ cả Bộ Quốc phòng, hay một tổng cục, một ban nào đó của đảng Cộng sản. Nhiệm vụ của chúng là phát tán các nội dung kích động thù hận, gây chia rẽ, đặc biệt chia rẽ vùng miền (Bắc-Nam, hải ngoại-trong nước, Công giáo-lương), và bôi nhọ hình ảnh cộng đồng hải ngoại. Chúng muốn làm cho người dân trong nước khiếp sợ trước sự cực đoan của người Việt ở bên ngoài. Thông điệp chúng muốn tạo ra từ những comment “tiêu diệt Bắc Kỳ chó” đó thực chất là: Đồng bào thấy không, bọn phản động, cờ vàng, hải ngoại, bọn theo Vatican... tàn ác lắm, nó chỉ rình cơ hội để trả thù, để dìm một nửa đất nước trong biển máu thôi…

Hãy cảnh giác với âm mưu tuyên truyền và kích động của cộng sản.

Saturday, December 3, 2016

Fidel Castro, Hồ Chí Minh và vấn đề "tính chính danh"

Gửi những bạn yêu mến Fidel Castro, “cha già dân tộc” của nhân dân Cuba: Bài viết dưới đây đặc biệt dành cho các bạn. Nếu có bình luận gì, xin các bạn lưu ý: Mình chưa từng nói bất cứ ai ủng hộ quốc tang Fidel là ngu dốt, thần kinh…, nên mong các bạn cũng đừng dùng lập luận “chỉ có lũ vô ơn, vong ân bội nghĩa mới không tán thành quốc tang”. Ngoài ra, để kể về tình cảm và ân nghĩa giữa đảng và nhà nước Cuba với đảng và nhà nước Bắc Việt thì mình kể hay hơn dư luận viên nhiều, cho nên cũng không cần phải nhắc mình về điều đó.

Bài viết sẽ giải thích vì sao ở Việt Nam, yêu mến lãnh tụ cộng sản lại được xem là một phẩm chất tốt đẹp. Nó liên quan đến vấn đề “tính chính danh của nhà cầm quyền”.

* * *

Tính chính danh là niềm tin phổ biến của các thành viên trong một xã hội rằng quyền lực của chính quyền hay đảng cầm quyền là đúng, chính đáng, hợp lý, hợp pháp, và vì thế dân chúng phải phục tùng.

Tóm lại, chính quyền có chính danh tức là việc cầm quyền của họ là phù hợp, thích đáng trong suy nghĩ của người dân, và (vì thế) người dân chấp nhận phục tùng chính quyền ấy.

Làm thế nào để một tổ chức có được tính chính danh để trở thành chính quyền? Theo nhà xã hội học người Đức Max Weber (1864-1920), có ba cách:

1. Nhờ truyền thống (cha truyền con nối);
2. Nhờ có sức hấp dẫn của lãnh tụ, lãnh đạo;
3. Nhờ được thành lập và vận hành hợp pháp và hợp lý.

Trong đó, cách 2, chính danh nhờ có lãnh tụ kiệt xuất, là cách phổ biến ở các nhà nước độc tài. Các chính thể ở đó được công nhận là chính danh nhờ sự hấp dẫn của một cá nhân nào đó được công chúng sùng bái, và cá nhân đó đóng vai trò lãnh tụ, lãnh đạo. Ví dụ như các chính quyền Napoleon (Pháp), Mussolini (phát xít Ý), Hitler (Đức quốc xã), Fidel Castro (Cuba cộng sản), Khomeini (Hồi giáo Iran), Lenin, Staline (Liên Xô), Mao Trạch Đông (Trung Quốc cộng sản), dòng họ Kim Nhật Thành (Bắc Triều Tiên), và Hồ Chí Minh (Việt Nam cộng sản), v.v.

Fidel thời trẻ
Nói cách khác, những chính quyền đó có được tính chính danh nhờ việc họ có một gương mặt cá nhân nào đó có sức hấp dẫn to lớn đối với dân chúng, được ngợi ca bởi công đức trời biển, được tôn vinh như “tiên đế”, “cha già dân tộc”, “khai quốc công thần”. Chừng nào nhân vật ấy còn được sùng bái, chừng đó chính thể còn có tính chính danh, và ngược lại, khi sự sùng bái của người dân đối với lãnh tụ kiệt xuất bị suy giảm thì khi ấy, tính chính danh của chính thể bắt đầu lung lay. Đến khi lòng kính trọng, tin yêu của dân chúng đối với lãnh tụ hoàn toàn chấm hết, thì chế độ không còn lý do để tồn tại.

Đó là lý do vì sao các chính quyền cộng sản như Liên Xô, Bắc Triều Tiên, Cuba, Trung Quốc, Việt Nam… phải sống chết bảo vệ hình ảnh vị “cha già dân tộc” của mình, kể cả hàng chục năm sau khi ông ta mất. Ở những xã hội này, sự kính trọng, tin yêu đối với lãnh tụ được xem như đạo đức. Nói xấu, phỉ báng lãnh tụ bị coi là trọng tội và bị pháp luật trừng phạt.

Đến đây xin kể lại với các bạn về một chuyện xảy ra vào tháng 10 năm ngoái.

Vào ngày 12/10/2015, Đỗ Đăng Dư, 17 tuổi, chết lúc 7h tối tại bệnh viện Bạch Mai sau hai tháng bị công an huyện Chương Mỹ tạm giam ở Trại tạm giam số 3 (Công an TP. Hà Nội) để điều tra về hành vi trộm cắp tài sản. Trước đó, ngày 11/10, Cơ quan Cảnh sát Điều tra cho biết, Đỗ Đăng Dư bị bạn tù là Vũ Văn Bình đánh vì “rửa bát bẩn”.

Đêm 12/10 sau khi Dư chết và thi thể được đưa vào nhà xác, hàng chục nhà hoạt động nhân quyền ở Hà Nội đã đến bệnh viện Bạch Mai an ủi, giúp đỡ gia đình và lên án công an bạo hành dân.

Ngày hôm sau, 13/10, facebooker Nguyễn Lân Thắng đăng tải trên trang cá nhân một bức hình chụp ông cầm chiếc đĩa sứ có in chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh, kèm bình luận: “Ngày xưa ông ấy rửa bát bẩn trên tàu thì Việt Nam đâu đến nỗi”. Bức hình được gần 5000 người “like” và hơn 300 người chia sẻ, nhưng nó cũng gây phẫn nộ lớn trong cộng đồng những người “yêu Đảng yêu Bác”. Vào ngày 17/10, ông Trần Nhật Quang, một nhân vật trong đội ngũ dư luận viên Hà Nội, tuyên bố thành lập nhóm phản ứng nhanh để “săn lùng” và “hỏi tội” “những tên phản động” mà trước mắt là Nguyễn Lân Thắng vì tội “xúc phạm Bác Hồ”.

Nhiều độc giả của ông Nguyễn Lân Thắng, tuy ủng hộ ông hoạt động xã hội, đấu tranh dân chủ, nhưng cũng không tán thành việc ông “đem Bác Hồ ra làm trò cười”.

Tuy vậy, cũng không ai giải thích được tại sao kính trọng lãnh tụ lại là một thứ đạo đức.

Nhưng chắc đến lúc này thì các bạn có câu trả lời rồi: Đó chính là bởi vì tâm lý sùng bái lãnh tụ trong dân chúng Việt Nam còn rất nặng, mà tâm lý ấy là kết quả của sự tuyên truyền không ngừng nghỉ của đảng Cộng sản về ông Hồ Chí Minh như vị cha già dân tộc.

Vặn cổ dân mình để đi giúp người

Câu chuyện Fidel Castro với Cuba cũng vậy, và rộng ra là với người dân Việt Nam cũng vậy. Đảng Cộng sản Việt Nam chắc chắn phải ép toàn dân chịu quốc tang Fidel Castro, mặc dù nước Cuba của Fidel thực chất chỉ giúp một nửa nước Việt Nam; và cũng chẳng phải là nhân dân Cuba tự nguyện giúp. Để làm được việc đó, Fidel đã bóp cổ, bóp hầu bóp họng chính người dân của mình. Cũng giống như Trung Quốc giúp Việt Nam trong chiến tranh – cung cấp lương khô, quân trang, quân dụng, vũ khí – trong khi chính thời gian đó, đất nước này điêu linh vì cách mạng văn hóa, đại nhảy vọt v.v.

Bạn sẽ bảo là “giúp người trong lúc chính mình khó khăn mới là nhân nghĩa”. Vâng, cứ cho là việc họ bóp cổ dân, bắt dân ăn đói mặc rách để họ làm nghĩa vụ quốc tế, là điều tốt, là nhân nghĩa đi. Nhưng các bạn cũng chớ quên, chính cái chính quyền Trung Quốc ấy, khi trở mặt (hoặc bị Việt Nam trở mặt, theo cách hiểu của họ), đã đem cả bát mẻ, bát sứt ra mời cơm Đại tướng Võ Nguyên Giáp của các bạn, nhân chuyến thăm Trung Quốc của ông Giáp vào năm 1976. Ba năm sau, họ kéo quân sang “dạy cho Việt Nam một bài học”, giết chóc, tàn sát…

Sự cực đoan không bao giờ là điều tốt. Sự cực đoan của lãnh đạo càng kinh khủng hơn.

Chính quyền ở cả Trung Quốc, Việt Nam, Cuba lẫn Bắc Hàn đều cố dạy cho dân rằng kính trọng lãnh tụ là một thứ đạo đức. Từ lâu, chắc bạn cũng đã tin như thế.

Nhưng trên thực tế, sùng bái cá nhân đã chỉ đưa đến và củng cố chế độ độc tài và nô lệ. Không xã hội nào tiến bộ về đạo đức và văn hóa chính trị nhờ việc dân chúng sùng bái lãnh tụ.

Tuesday, November 29, 2016

Nghe "Đảng ta" nói chuyện ơn nghĩa...

Việc đảng Cộng sản Việt Nam ép toàn dân phải quốc tang Fidel Castro làm cho bao nhiêu người vốn không định nói gì về sự kiện này, bây giờ khó chịu quá lại phải nói, ví dụ như tôi.

Tôi có học chút ít tiếng Tây Ban Nha, chơi tây ban cầm, và cũng từng quan tâm đến Cuba cũng như mối quan hệ quốc tế vô sản Việt - Cu. Ai học tiếng Tây Ban Nha thì đều biết Fidel Castro là nhà hùng biện nổi tiếng, và cách ông ấy phát âm chữ "r" thì tuyệt vời, maravilloso.

Ai quan tâm đến quan hệ Việt Nam - Cuba thì đều biết trong thời gian chiến tranh (kể cả chiến tranh lạnh), đảng và nhà nước Cuba đã là người bạn tốt của đảng và nhà nước Việt Nam. Fidel Castro từng nói nhiều câu nổi tiếng, đại loại như "vì Việt Nam, Cuba sẵn sàng hiến dâng cả máu mình", "cần tạo ra hai, ba và nhiều Việt Nam hơn nữa". (Ở đây, Việt Nam được hiểu là Bắc Việt). Cuba xây đường xá, bệnh viện, trường học cho Việt Nam, cử chuyên gia y tế sang Việt Nam chữa bệnh cho dân. Thời bao cấp, lúc dân Việt Nam đói vàng mắt thì Cuba tặng đường mía. Đấy là chưa kể đến đội ngũ hàng trăm sinh viên Việt Nam được đảng và nhà nước cho du học Cuba, sau này trở về đều thành cán bộ, nói theo cách của tuyên giáo là đều nắm giữ những cương vị quan trọng để tiếp tục cống hiến cho đất nước.

Thiết tưởng Cuba thương Việt Nam đến không lời nào tả xiết, chẳng có nước nào trên thế giới này thương Việt Nam làm vậy, chứ đến như hai ông anh vĩ đại Liên Xô và Trung Quốc rồi cũng bỏ rơi Việt Nam hết. (Riêng anh hai Trung Quốc thì sau khi đánh Việt Nam, dạy cho thằng em một bài học, đã trở thành cố vấn, sư phụ, bạn vàng bốn tốt của đảng Cộng sản Việt Nam. Chính sách ngoại giao của đảng ta quả thật là khủng khiếp).

Nói chung, để kể về mối quan hệ thắm tình hữu nghị Việt – Cu hay nói đúng hơn là quan hệ giữa hai đảng và nhà nước anh em thì tôi kể hay hơn các dư luận viên nhiều. Vậy nên, không cần nhắc tôi những câu "sống phải có ơn nghĩa", "nghĩa tử nghĩa tận"...

Nhưng chẳng có gì biện minh được cho việc làm lố bịch của đảng Cộng sản ngày hôm nay.

- Thời chiến tranh, một nửa đất nước không phải là bạn của Cuba và không nhận được gì từ Cuba.

- Saddam Hussen cũng từng nói những lời có cánh về Việt Nam đó, sao lúc y chết, đảng không tổ chức viếng?

- Trong thời đại ngày nay, bày trò khóc thương một nhà độc tài (bất chấp luật pháp và lòng dân) là cách làm tốt nhất để thể hiện cho dân chúng và cộng đồng quốc tế thấy mình lạc hậu và lạc lõng như thế nào.

- Ngay cả thời chiến tranh và thời kỳ bao cấp hậu chiến, việc Việt Nam thân với Cuba cũng chỉ cho người ta cảm giác đó là một đám nước nghèo và kém văn minh tự co cụm lại, lủi thủi chơi với nhau. Có cái gì đó vừa đáng thương, vừa đáng buồn, vừa đáng giận.

Một lần nữa phải nhắc lại: Chính sách ngoại giao của đảng Cộng sản Việt Nam quả thật là khủng khiếp.

Người dân Cuba vẫn phải kỷ niệm 90 năm ngày sinh lãnh tụ, như thế này.
Ảnh: FB Lê Nguyễn Duy Hậu.

Còn ai nói Fidel Castro không phải nhà độc tài, thì hãy nhìn xem ông ấy ngồi ghế bao nhiêu năm? Vâng, "Người" đã là Thủ tướng, Chủ tịch Hội đồng Nhà nước Cuba từ 1959 đến 2008. Suốt nửa thế kỷ không có một cuộc bầu cử nào, "đảo tươi một dải" của các bạn đấy!

Cũng xin nói thêm, chuyện nền y tế của Cuba ưu việt, thật ra giống một huyền thoại hơn, các bạn ạ. Đừng quên là khi xảy ra động đất ở Armenia năm 1988, khi tham gia cứu trợ, các bác sĩ Việt Nam đã làm cho bạn bè quốc tế phải ngạc nhiên về trình độ (thao tác thủ công) của mình.

* * *

Lão già độc tài Fidel Castro nằm xuống, Trung ương Đảng ra thông cáo bắt cả nước để tang. Dư luận viên bảo thế là Đảng ta ăn ở có ơn có nghĩa. Ờ, thì cho là thế. Cũng cứ cho "nghĩa tử là nghĩa tận" đi.

Năm xưa khi Trung tướng Trần Độ mất, trong đám tang của ông (tháng 8/2002), người quá cố còn đang nằm trong áo quan ở nhà tang lễ số 5 Trần Thánh Tông, mà Trung ương Đảng vẫn kịp để Vũ Mão đọc điếu văn và tranh thủ nhét vào đó mấy câu: "Tuy nhiên, về cuối đời, ông (Trần Độ) đã phạm nhiều sai lầm, khuyết điểm nghiêm trọng...".

Khi người nhà phản đối, hàng chục công an thường phục cầm gậy xuất hiện ngay lập tức, bao lấy áo quan trong tư thế sẵn sàng giáp lá cà với chủ nhà. (Tôi có mặt ở đó vào giờ phút ấy, nên tôi chứng kiến hết. Tôi còn thấy cả cảnh công an ép người của Đại tướng Võ Nguyên Giáp phải sửa băng chữ trên vòng hoa tang thành "Kính viếng anh Trần Độ", thay vì "Kính viếng Trung tướng Trần Độ" nữa kia).

Lúc ấy sao các đồng chí lãnh đạo cao cấp của Đảng và Nhà nước không nghĩ tới hai từ "ơn nghĩa", không nhớ tới câu "nghĩa tử là nghĩa tận" đi? Chẳng gì thì Trung tướng Trần Độ cũng từng là đồng chí của các vị cơ mà.

Saturday, November 26, 2016

Sao phải buồn vì một chuyện bình thường?

Khi nói về phong trào dân chủ, rất thường xuyên, trong và ngoài phong trào có những người viết trên facebook những câu đại loại: “Chán”, “Chẳng còn biết tin vào ai bây giờ”, “Thế này thì bao giờ mới thắng được cộng sản”, “Buồn”…

Không tính đến những dư luận viên không bao giờ làm bất kỳ điều gì để thúc đẩy dân chủ, tự do ở Việt Nam mà chỉ chăm chăm theo dõi phong trào đấu tranh và hể hả, sung sướng mỗi khi “bọn nó đánh nhau”, có thể thấy những người chia sẻ các ý kiến như trên là có thiện ý, thành thật mong công cuộc vì dân chủ, nhân quyền thành công, và các bạn đau khổ khi giới hoạt động có biểu hiện mất đoàn kết, lục đục, chống phá lẫn nhau.

Tuy nhiên, có lẽ các bạn cũng là những người quan niệm và mong muốn rằng mọi cuộc đấu tranh vì chính nghĩa đều phải đẹp rực rỡ, mọi cá nhân dự phần ở bên chính nghĩa đều phải can đảm, trong sáng, đoàn kết và yêu thương nhau. Các bạn muốn phong trào phải đẹp, người hoạt động phải thánh thiện, đạo đức (thì mới xứng đáng để được gọi là nhà đấu tranh cho dân chủ).

Và, chắc là các bạn không hiểu, hoặc không chịu thừa nhận rằng mâu thuẫn là đặc điểm tất yếu, không thể thiếu trong mọi xã hội. Chính trị là tiến trình người ta học cách chung sống với nhau, để cùng hạn chế tác hại của mâu thuẫn, nếu có, chứ không phải triệt tiêu hoàn toàn mâu thuẫn. Một xã hội, một môi trường chính trị không có mâu thuẫn, là một xã hội, một môi trường chính trị hết sức bất thường.

Những tranh cãi, đấu đá kiểu như trong phong trào dân chủ ở Việt Nam cũng đã xảy ra trong phong trào đối kháng ở tất cả các nước khác trước chuyển đổi – Miến Điện, Ai Cập, Tunisia, Đông Âu cũ… Trước khi có những diễn biến dân chủ hóa, Miến Điện có hàng nghìn tổ chức xã hội dân sự độc lập với nhà nước (tức là “phản động”, “thế lực thù địch”, nói như ngôn ngữ của công an và dư luận viên Việt Nam). Họ cũng đánh phá nhau loạn xạ, hết chia tách lại sáp nhập, rồi công kích lẫn nhau. Một “đồng chí” rất thân thiết của lãnh tụ Aung San Suu Kyi là nhà hoạt động lưu vong Khin Ohmar thì đến tận bây giờ vẫn còn lưu vong, không về nước được. Riêng chiếc logo hình con công của NLD (Liên minh Quốc gia vì Dân chủ, đảng của bà Aung San Suu Kyi) cũng là chủ đề tranh cãi và nhiều nhóm "chửi" nhau ỏm tỏi về chuyện ai là chủ nhân của ý tưởng đó.

Và, bạn tin không, những người cộng sản Việt Nam đời đầu thật ra cũng thế. Họ cũng giành giật quần chúng, tranh cướp từng xu tài trợ nước ngoài hay tiền của các nhà hảo tâm ủng hộ cách mạng. Họ cũng nói xấu, chơi bẩn, cắn xé lẫn nhau. Như Lý Thụy đã từng bán đứng Phan Bội Châu cho mật thám Pháp. Như Trần Phú đã ký giấy bắt Hồ Chí Minh. Thậm chí, họ có chuyện này còn tệ hại hơn các nhà dân chủ bây giờ nhiều, đó là họ giết nhau, nghĩa đen. Kẻ nào bị chi bộ nghi ngờ là phản bội đồng chí, hay là kẻ thù của cách mạng, kẻ đó sẽ bị cách mạng buộc phải “đền tội”: bắn, chém, bỏ rọ trôi sông…

So với những nhà hoạt động chủ trương đấu tranh ôn hòa bây giờ, cộng sản thời xưa kinh khủng hơn nhiều, vì họ sẵn sàng dùng bạo lực và hoàn toàn không có khái niệm "nhân quyền" hay "dân chủ" trong đầu. Họ chẳng đẹp đẽ như trong sách báo, phim ảnh tuyên truyền đâu.

Mà suy cho cùng thì con người là thế và xã hội là thế. Mâu thuẫn, cạnh tranh, đấu đá giữa các cá nhân, các phe phái sẽ tồn tại mãi mãi, ngay cả khi Việt Nam đã dân chủ hóa. Chỉ có cái khác là khi Việt Nam tương đối có dân chủ, tự do, nhà nước pháp quyền, chúng ta sẽ có cơ chế để hạn chế những tác hại của mâu thuẫn và cạnh tranh.

Cờ của NLD với chiếc logo hình con công.

Friday, November 25, 2016

Tình hình biển miền Trung: Thị trường bế tắc

Trong những ngày qua, một số đại diện của nhóm Green Trees (trước là Vì Một Hà Nội Xanh) đã đến Hà Tĩnh và Nghệ An để trao tận tay báo cáo “Toàn cảnh thảm họa môi trường biển miền Trung” cho ngư dân – những người chịu thiệt hại nặng nề nhất từ thảm họa này.

Đây là những đại diện cho hơn 10.000 thành viên của Green Trees, và cũng là đồng tác giả của báo cáo. 

Tình hình môi trường ở các tỉnh miền Trung không có gì tiến triển. Mặc dù các quan chức, chẳng hạn như Bộ trưởng Tài nguyên-Môi trường Trần Hồng Hà, vẫn nói rằng “biển đã sạch”, nhưng ngư dân không nhận thấy một dấu hiệu nào chứng tỏ điều đó. Hàng chục chiếc ghe vẫn phủ vải nằm im trên bãi. Ngư dân gần như đã bỏ biển.

Ông Lê Xuân Thế (xã Kỳ Lợi, Kỳ Anh, Hà Tĩnh) cho biết, từ khi thảm họa xảy ra (được tính là từ ngày 6/4/2016), ông chỉ đi biển có… ba lần, mà đi là do quá nhớ biển, nhớ nghề, chứ không phải do còn hy vọng đánh bắt được cá. 

Một vài ngư dân khác thỉnh thoảng cũng đi biển, nhưng số lượng hải sản đánh bắt được rất ít, theo ghi nhận của Green Trees. Họ đã phải bắt đến cả cá con, mực con, điều này đe dọa khả năng tăng trưởng và phục hồi của hải sản. Ở trong một ghe, giữa lèo tèo vài con cá, Green Trees trông thấy một cá mập con, dài chỉ chừng 60cm.


Thị trường tê liệt

Tuy nhiên, vấn đề nghiêm trọng nhất chưa phải là không còn hải sản để đánh bắt, mà là hải sản mang về hầu như không bán được vì không còn ai tiêu thụ. Thỉnh thoảng, có một số tư thương vẫn đến mua của bà con, nhưng họ ép giá rất mạnh. Ví dụ như ghẹ, trước khi có thảm họa, giá có thể lên tới 400-500.000 đồng/kg thì giờ chỉ còn trên dưới 100.000 đồng. Số hải sản đó được tư thương chuyển đi đâu sau khi mua và xử lý như thế nào, cũng không ai biết.

Nhìn bãi biển vắng tanh vắng ngắt và các mâm cơm không có cá, các thành viên của Green Trees – tác giả bản báo cáo về thảm họa Formosa – hiểu rằng: Nghề đánh bắt, kinh doanh hải sản ở các vùng biển một thời rất giàu tôm cá, nay đã chết. Nghề này chỉ có thể sống lại khi thị trường hải sản đã được khơi thông, mà thị trường hải sản thì chỉ có thể được khơi thông khi người mua, người bán tin chắc là biển đã sạch. Niềm tin đó, hiện không có mảy may.

Không chỉ nghề đánh bắt hải sản, Green Trees ghi nhận rằng các nghề khác có liên quan đến biển như kinh doanh du lịch, làm muối, làm sỏi… cũng đều bế tắc. Dân bỏ nghề, ruộng muối bỏ không, nhà nghỉ, khách sạn ế khách. 


Bốn tỉnh miền Trung chịu ảnh hưởng của thảm họa đều là địa phương có biển, tỷ lệ sinh rất cao (vì đặc thù của nghề đi biển là tiêu hao sức lao động, cần lao động nam). Mỗi hộ gia đình đều có 6-7 con, nhà nào hiếm lắm thì 3-4 con. Thảm họa biển miền Trung làm số thanh niên trai tráng thất nghiệp, bỏ biển tăng vọt. Họ ở nhà chơi cả ngày. Có một số tìm đến lối thoát khác, là theo tàu đánh bắt xa bờ ở miền Nam, hoặc trốn sang Lào, Campuchia, Thái Lan làm thuê (nhập cư bất hợp pháp). 

Hoàng Tiến Sỹ, một ngư dân trẻ, là người đã từng lái tàu đưa các tác giả báo cáo ra gần nơi Formosa xây cảng nước sâu Sơn Dương vào tháng 8 vừa qua. Em cho biết đó là lần đầu tiên em đi biển kể từ xảy ra thảm họa. Mới đây, lúc nhóm gặp lại em là lúc em đang ngồi chơi trước cổng nhà. Em nói: “Mọi việc vẫn thế”, và tỏ ra rất vui khi được Green Trees ký tặng một cuốn báo cáo.

Bồi thường không thỏa đáng

Liên quan đến khoản bồi thường 500 triệu USD của Formosa, chính quyền xã Kỳ Lợi đã tiến hành thống kê thiệt hại của người dân theo Quyết định 1880/QĐ-TTg ngày 19/9/2016 của Thủ tướng Chính phủ, nhưng chưa có hộ nào được chi trả gì. Xin lưu ý: Ngay cả khi được bồi thường, thì thời gian tính bồi thường thiệt hại tối đa cũng chỉ là sáu tháng, từ tháng 4/2016 đến hết tháng 9/2016.

Còn ở huyện Lộc Hà (Hà Tĩnh), chính quyền đã và đang trả tiền bồi thường cho dân. Tuy nhiên, phần lớn cư dân bị áp một mức chung là 17.460.000 đồng cho cả sáu tháng. Trong khi đó, theo kê khai của ngư dân, trước khi xảy ra thảm họa, thu nhập của họ đạt trung bình 2 triệu đồng/ngày.

Mức bồi thường không thỏa đáng đang gây bức xúc cho rất nhiều người dân.


Bản báo cáo “Toàn cảnh thảm họa môi trường biển” của nhóm Green Trees được xuất bản vào đầu tháng 10, bằng ba thứ tiếng Việt, Anh, Đài Loan. 

Green Trees đã gửi báo cáo đến Văn phòng Quốc hội, Văn phòng Chính phủ, Văn phòng Chủ tịch nước, và hai bộ Tài nguyên-Môi trường, Thông tin-Truyền thông, nhưng không nhận được phản hồi nào từ đó đến nay.

Bài và ảnh: Green Trees, tháng 11/2016

Thursday, November 10, 2016

Hillary thì sao mà Trump thì sao?

Một nửa số bạn trên Facebook của mình buồn vì bà Hillary Rodham Clinton thất cử và tỉ phú Donald Trump trở thành tổng thống Mỹ. Nhiều bạn thích Hillary hơn vì một “background” có liên hệ đến Việt Nam (từng sang Việt Nam trên tư cách ngoại trưởng), bày tỏ lập trường có lợi cho Việt Nam trong tranh chấp chủ quyền với Trung Quốc, và còn vì bà có chồng là vị tổng thống mà dưới thời ông, Mỹ và Việt Nam chính thức bình thường hóa quan hệ. Trong khi đó, lý lịch của ông Trump chẳng có liên quan gì với Việt Nam, ông còn tỏ ra kỳ thị, bài ngoại và hẳn là sẽ chẳng quan tâm đến cái xứ nhỏ xíu ở Đông Nam Á.

Vì thế, nhiều bạn của mình muốn Hillary làm tổng thống hơn, và sợ rằng Trump lên thì sẽ rất có hại cho tình hình dân chủ-nhân quyền ở Việt Nam, bởi Trump sẽ bỏ mặc Việt Nam, để cho chính quyền công an trị này tha hồ đàn áp bắt bớ dân.

Nhưng cá nhân mình chẳng nghĩ Hillary trở thành tổng thống Mỹ thì sẽ quan tâm đến dân chủ, tự do cho Việt Nam và sẽ ngăn chặn nạn buôn dân của nhà nước Việt Nam xã nghĩa. Vì hai lý do:

Một là, vấn đề dân chủ-nhân quyền của Việt Nam phải do người dân Việt Nam quyết định. Chuyện của nước mình mà lại mong đợi Mỹ, EU hay bất kỳ quốc gia nào khác giải quyết giúp thì thật buồn và buồn cười. Chưa nói là Washington cũng có đầy vấn đề của riêng họ.

Hồi ở Mỹ, nhiều khi mình cũng phải ngạc nhiên (và xấu hổ) thấy các văn phòng nghị sĩ, dân biểu của họ cứ phải dành thời gian liên miên tiếp những nhà hoạt động đến từ hết Việt Nam lại Ethiopia, hết Azerbaijan lại Syria… Lo được cho chừng ấy nước thì đến bố Mỹ cũng chết chứ còn à. Đúng là, chuyện nhà chẳng giải quyết được, đành mang đi kêu hàng xóm - chắc tại trong nhà có thằng Chí Phèo côn đồ và cứng đầu quá.

Hai là, mình cảm thấy Hillary và đảng Dân chủ Mỹ luôn tiếp cận chính quyền Việt Nam với một đường lối mềm dẻo, nhẹ nhàng, và mình có cảm giác nếu Hillary làm tổng thống thì chính phủ của bà sẽ rất dễ bị nhà nước công an trị ở ta… bắt nạt. Mình hay hình dung “Đảng và Nhà nước” của công an xứ ta như một thằng Chí Phèo chẳng làm ăn gì, lâu lâu ngồi buồn ngứa ngáy chân tay lại rút hộp quẹt xòe lửa lên mái tranh hoặc túm vợ con ra đánh đấm để gây chú ý với thiên hạ, đặng xin tí tiền uống rượu tiếp.

Cũng giống như cha con vua Ủn ở Bắc Hàn thỉnh thoảng lôi hạt nhân ra tí toáy để dọa thế giới, chính quyền công an trị của Việt Nam cứ độ nửa năm, một năm lại bắt lấy 1-2 người hoạt động nhân quyền-dân chủ, bỏ tù để kiếm cớ “gây sức ép ngoại giao” với Mỹ. Chính quyền của bà Clinton – nếu bà ấy ngồi ghế tổng thống – là dễ bị bắt nạt kiểu đó lắm; nói chung phụ nữ có xu hướng thương và ngại bọn Chí Phèo quen lối rạch mặt ăn vạ, làm mình làm mẩy. Thế thì không khéo bà Hillary trở thành tổng thống, trong nhiệm kỳ của bà ấy, công an Việt Nam còn bắt nhiều nhà hoạt động hơn ấy chứ.

Còn nếu đó là Donald Trump, rất có thể ông ấy sẽ mặc kệ, kiểu “dân của mày, mày đánh bắt kệ con mẹ mày”. Thằng Chí Phèo mà biết trước là nó có bóp cổ vợ, đốt nhà, cũng chẳng ai buồn để ý, thì liệu nó có làm thế nữa hay không? Có thể không, nó sẽ tu tỉnh làm ăn. Mà cũng có thể nó sẽ kiếm trò khác còn kinh hơn nữa để gây chú ý cũng nên… cho đến lúc vợ con nó nổi khùng, táng lại.

Xin nhấn mạnh là mình hoàn toàn có thể sai. Tương lai thế nào ai mà biết được.

Cũng xin nói thêm là gạt hết chuyện Việt Nam qua một bên thì mình thích Hillary hơn và ủng hộ bà ấy làm Tổng thống Mỹ, vì một lý do đơn giản, duy nhất là, mình cũng là phụ nữ (như bà ấy).


Monday, November 7, 2016

Ngành an ninh đói dự án quá hay sao?

Đã thành lệ, cứ sau mỗi vụ bắt bớ chính trị trong nước, dư luận lại ồn ào phân tích, suy luận, phán đoán. 

Một ví dụ là tháng 5/2008, sau vụ bắt hai nhà báo Nguyễn Văn Hải (Tuổi Trẻ) và Nguyễn Việt Chiến (Thanh Niên), làng báo Việt Nam trải qua nhiều ngày xao xác. Ai không quan tâm thì thôi, ai quan tâm thì sẽ đua nhau bàn tán, với đủ mọi giả thiết và thuyết âm mưu: “Đang Đại lễ Phật đản, đang họp Quốc hội, dư luận quốc tế đang nhìn vào. Sao lại bắt lúc này? Phải chăng là có một sự dàn dựng nào đó, để chứng minh một điều gì? Phải chăng là có một cuộc đấu đá nội bộ?”, v.v. 

Làn sóng bắt bớ nhằm vào những người hoạt động dân chủ, bắt đầu từ blogger Mẹ Nấm vào ngày 10/10 đến nay, một lần nữa làm dấy lên những phân tích, suy luận và phán đoán. Câu hỏi lớn nhất đặt ra luôn xoay quanh từ Tại Sao? Tại sao bắt? Tại sao lại là (những) người đó? Tại sao lại là lúc này? 

Buôn dân

Nói chung thì có nhiều lý do để lực lượng bảo vệ chế độ bắt một cá nhân nào đó, ví dụ:

- Cần dằn mặt phong trào đấu tranh;

- Cần gây mất tập trung, gây rối, làm nhiễu loạn phong trào đấu tranh, nôm na là “phá thối cho chúng nó không yên thân làm nổi việc gì”;

- Cần tiêu diệt ngay một nhóm hội có biểu hiện “có tổ chức, làm được việc”, bởi lý thuyết mà an ninh Việt Nam thuộc nằm lòng là luôn phải đập tan tổ chức phản động từ trong trứng nước, quyết không để tia lửa bùng phát thành ngọn lửa;

- Cần “hàng” để mặc cả cái gì đó với quốc tế, chủ yếu là Mỹ và phương Tây;

- Cần thể hiện cái gì đó với quốc tế, chủ yếu là Mỹ và Trung Quốc;

- Cần giải ngân nguồn kinh phí khổng lồ dành cho hoạt động trấn phản (chống phản động);

- Cần lên lon, lên lương, lên chức, khen thưởng;

- Phe này cần bắt để đổ vấy và bôi xấu phe kia (trong nội bộ lãnh đạo Đảng và Nhà nước);

- v.v.

Tóm lại là nhiều lý do, nhưng chẳng cái nào lương thiện.

Tất cả những lý do, mục đích để an ninh bắt người chỉ đều làm nổi lên một sự thực chua chát: Nhà nước CHXHCN Việt Nam là một nhà nước buôn dân. Cấp cao thì buôn tù nhân lương tâm để đổi lấy hợp đồng, hiệp định, điều ước quốc tế. Cấp thấp thì buôn người hoạt động dân chủ để lấy thành tích, lên lon, lên lương, lãnh thưởng.

Logic của việc "bắt phản động"

Sự thật vốn đơn giản lắm: Chống tình báo Hoa Nam, chống Tàu cộng để bảo vệ đất nước, thì tất nhiên với trình độ và năng lực vô cùng hạn chế của mình, an ninh Việt Nam bó tay rồi. Chống CIA, khủng bố ISIS lại càng không. Tóm lại là chẳng làm được gì nước ngoài, thôi thì quay sang đè bọn dân đen ra, dán cho nó cái nhãn “chống phá nhà nước”, “lật đổ chính quyền nhân dân”, thổi phồng nó lên cho nó có vẻ nguy hiểm, rồi bắt vậy. Có thế mới có cớ ăn lương hay giải ngân “kinh phí hỗ trợ” chứ, không thì thất nghiệp. 

Và vì vậy, những cá nhân lẻ loi hoạt động dân chủ-nhân quyền kia bỗng dưng bị đẩy lên thành phần tử nguy hiểm, đe dọa an ninh quốc gia. Sự thật đơn giản nhưng lại cay đắng: Họ trở thành nạn nhân của an ninh Việt Nam, nạn nhân của sự điên cuồng lập thành tích, kiếm chác. 

Ta thấy sự thật đó trong vụ án Điếu Cày và CLB Nhà báo Tự do (2012). Không ai nghĩ những blogger không thẻ nhà báo, không quan hệ thân thế, không địa vị, tiếng tăm… lại có thể trở thành một lực lượng đe dọa chế độ. Nhưng an ninh Việt Nam thì tin đấy, hay nói đúng hơn, an ninh cố tình đẩy Điếu Cày và CLB Nhà báo Tự do tới tầm đó. 

Ta thấy sự thật đó trong vụ án Trần Huỳnh Duy Thức – Lê Công Định – Lê Thăng Long (2010). Không ai nghĩ việc ba cá nhân lập ra một nhóm “nghiên cứu Chấn” để đăng bài trên blog Yahoo 360! lại có thể đe dọa chế độ. Nhưng an ninh Việt Nam thì tin đấy, hay nói đúng hơn, an ninh cố tình đẩy ba trí thức “trói gà không chặt” này tới tầm đó. 

Để tăng cường tính thuyết phục cho cáo trạng, an ninh còn vẽ thêm nhiều chi tiết bí hiểm và rắc rối, tạo cho đương sự vẻ “nặng tội”, như CLB Nhà báo Tự do có quan hệ với các đảng phái bên ngoài, nhận tiền đô-la của “thế lực thù địch”, Lê Công Định từng sang Thái Lan, dùng tới 7 cái điện thoại di động để che mắt cơ quan điều tra…

Ta thấy sự thật đó trong các vụ án Nguyễn Xuân Nghĩa Phạm Thanh Nghiên, Hùng  Hạnh – Chương, 14 thanh niên Công giáo, Phương Uyên – Đinh Nguyên Kha, Ba Sàm Minh Thúy. Ta rồi cũng sẽ thấy điều đó trong các vụ án Nguyễn Văn Đài – Lê Thu Hà, Mẹ Nấm, Hồ Hải, Lưu Văn Vịnh… sau này.

Thực chất là tất cả các cá nhân ấy có thể nguy hiểm, nhưng không tới mức đe dọa cả chế độ. Chính quyền công an trị này, tuy thối nát, song thừa đủ sức mạnh để đè bẹp bất kỳ cá nhân hay tổ chức nào mới manh nha có ảnh hưởng tới xã hội. 

Song, các cá nhân đó vẫn bị bắt, vẫn bị xét xử và kết án như những tội phạm đe dọa an ninh quốc gia, vì lực lượng an ninh cần thế. Logic ở đây là: Bảo vệ an ninh quốc gia thật thì khó lắm, bất khả thi lắm, cho nên thôi thì bảo vệ Đảng cho nó dễ, rồi gọi đấy là vấn đề an ninh quốc gia là xong. Cứ đè mấy đứa “dân chủ-nhân quyền” ra mà trấn áp, coi như hoạt động của chúng nó là xâm hại an ninh quốc gia. Kiểm soát, đánh, bắt, tiêu diệt bọn ấy rất dễ dàng, vì bọn nó có chống lại được đâu, chẳng khác lũ gà trong chuồng, thích hốt lúc nào thì hốt. Đã thế công việc lại ra tiền, mà nhiều tiền nữa - gì chứ kinh phí cho an ninh quốc gia thì miễn hỏi, miễn công khai. Được lợi nhiều bề, tội gì không làm.

Còn Đảng còn mình, còn Đảng còn tiền, nghĩa là như thế đó.